ΩΡΑΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ     

26413 05135      

694 759 1590     

nfcardio@gmail.com   

STRESS ECHO     

Στατίνες: τι είναι , πότε χορηγούνται και ποιες οι παρενέργεις τους. | Μαγιά κόκκινου ρυζιού: πώς και πόσο μειώνει την χοληστερόλη.

Στατίνες: τι είναι , πότε χορηγούνται και  ποιες οι παρενέργεις τους. | Μαγιά κόκκινου ρυζιού: πώς και πόσο μειώνει την χοληστερόλη.

Η δυσλιπιδαιμία είναι μια πολύ βασική διαταραχή που οδηγεί σε καρδιαγγειακά νοσήματα γιατί η βάση των καρδιαγγειακών νοσημάτων είναι η αθηρωματική πλάκα, η οποία συσσωρεύεται στα αγγεία και τα οδηγεί τελικά στο να "βουλώσουν" και να έχουμε εγκεφαλικό επεισόδιο ή έμφραγμα. Η αθηρωματική αυτή πλάκα περιέχει χοληστερόλη και επομένως καταλαβαίνουμε γιατί είναι τόσο σημαντικό να ελέγχουμε τα επίπεδά της "κακής" LDL χοληστερόλης.  Όλοι οι άνθρωποι πρέπει να κάνουν μια εξέταση αίματος για να ξέρουν τα επίπεδα της LDL χοληστερόλης (και όχι μόνο της ολικής χοληστερόλης)  και στη συνέχεια σε συνεργασία με τον  γιατρό τους  να ενημερωθούν εάν τα συγκεκριμένα επίπεδα είναι καλά για αυτούς.

 

Τι είναι οι στατίνες; Πως λειτουργούν και ποιες είναι οι παρενέργειές τους;

Οι στατίνες είναι  φάρμακα  που χρησιμοποιούνται για την μείωση των επιπέδων χοληστερίνης στο αίμα και την διακοπή της αθηρωμάτωσης  στα αγγεία. Τα φάρμακα αυτά μπλοκάρουν την δράση μιας χημικής ουσίας του ήπατος που είναι απαραίτητη για την παραγωγή χοληστερίνης.

Μειώνοντας τα επίπεδα της χοληστερίνης αίματος, οι στατίνες μειώνουν τον κίνδυνο εμφράγματος , καρδιακής προσβολής , εγκεφαλικού και θρόμβωσης.

Υπάρχουν πολλοί τύποι στατινών όπως η ροσουβαστατίνη, η ατορβαστατίνη, η πιταβαστατίνη,  η σιμβαστατίνη,  η φλουβαστατίνη, η λοβαστατίνη,, η πραβαστατίνη.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Κάθε μία από τις παραπάνω  ουσίες  έχει διαφορετική ισχύ και επομένως  το νούμερο  της δοσολογίας που ακολουθεί το εμπορικό όνομα του φαρμάκου δεν δείχνει το πόσο ισχυρή είναι η ουσία .

Η ροσουβαστατίνη και η ατορβαστατίνη είναι οι ισχυρότερες, ενώ η  πραβαστατίνη και φλουβαστατίνη είναι η λιγότερο ισχυρές.

Για παράδειγμα  η πραβαστατίνη 20mg , δεν είναι πιο ισχυρή από την ροσουβαστατίνη των 10mg

Η ουσία δηλώνει την ισχύ της στατίνης και όχι το νούμερο της δοσολογίας.

 

Πώς λειτουργούν οι στατίνες ;

Οι στατίνες παρεμποδίζουν ένα ένζυμο που καλείται HMG-CoA ρεδουκτάση, που ελέγχει την παραγωγή χοληστερίνης στο ήπαρ. Τα φάρμακα στην ουσία αντικαθιστούν την HMG-CoA ρεντουκτάση που υπάρχει στο ήπαρ, και άρα επιβραδύνουν την διαδικασία παραγωγής χοληστερίνης. Επιπλέον ηπατικά ένζυμα αισθάνονται ότι η παραγωγή χοληστερίνης έχει μειωθεί και απαντούν με την δημιουργία μιας πρωτεΐνης που οδηγεί στην αύξηση της παραγωγής υποδοχέων LDL (χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης ). Αυτοί οι υποδοχείς μεταναστεύουν στις μεμβράνες των ηπατικών κυττάρων και δεσμεύουν τις διερχόμενες LDL και VLDL (πολύ χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης). Στη συνέχεια οι LDL και VLDL εισέρχονται στο ήπαρ και πέπτονται.

 

Ποιος ασθενής πρέπει να λάβει  στατίνη;

Οι στατίνες συνήθως χορηγούνται σε άτομα με τις ακόλουθες νόσους:

Α) Αθηρωματικές νόσους και καρδιαγγειακά νοσήματα  όπως :

 1) στεφανιαία νόσος  -έμφραγμα του μυοκαρδίου με ή χωρίς αγγειοπλαστική-stent ή bypass

 2) αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια

 3) αρτηριοσκλήρυντικές καταστάσεις  που προκαλούν στένωση, απόφραξη, θρόμβωση σε οποιοδήποτε αρτηρία του σώματος (καρωτίδες- αορτή-αρτηρίες κάτω άκρων)

Οι στατίνες  μειώνουν τις πιθανότητες να επιδεινωθούν τα νοσήματα αυτά και μπορεί να επιβραδύνουν την εξέλιξη των παθολογικών αυτών καταστάσεων  μέσω δύο μηχανισμών:

i) Μειώνοντας  την συγκέντρωση και εναπόθεση  της χοληστερόλης  στο τοίχωμα των  αγγείων.

ii) Σταθεροποιώντας τις  αθηρωματικές πλάκες , εμποδίζοντας  την αύξηση του μεγέθους τους ,την επιδείνωση τους και την πιθανή  τμηματική αποκόλληση τους από το τοίχωμα του αγγείου.

 

Β) Σακχαρώδη Διαβήτης ή άλλα νοσήματα που μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης αθηρωματικής νόσου.

 

Γ)   Οικογενειακό ιστορικό   καρδιακών προσβολών (ιδιαίτερα σε νεαρή ηλικία) .

 

Δ)  Υπερχοληστεριναιμία με ιδιαίτερα αυξημένες τιμές  των λιπιδίων στο αίμα και συνύπαρξη παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου όπως το κάπνισμα , η παχυσαρκία ,η αρτηριακή υπέρταση

 

 Ε) Οικογενής  υπερχοληστεριναιμία (κληρονομική)

 

Γιατί λαμβάνω  στατίνη , εφόσον η τιμή της ολικής χοληστερόλης  μου,  δεν είναι πολύ υψηλή?

Κριτήριο για την έναρξη λήψης  στατίνης και σε ποια  δοσολογία είναι η <<κακή  χοληστερίνη>>  LDL και όχι η μόνο η ολική χοληστερόλη.Δεν υπάρχουν ιδανικές τιμές για την LDL χοληστερόλη που να  ισχύουν για όλους μας. Δεν υπάρχουν συγκεκριμένα αποδεκτά επίπεδα LDL για όλο τον πληθυσμό.

Άλλα είναι τα επιθυμητά επίπεδα για κάποιον που έχει υποστεί έμφραγμα και άλλα για έναν άνθρωπο χωρίς επιβαρυντικούς παράγοντες κινδύνου και  διαφορετικά είναι τα επιθυμητά επίπεδα για έναν νέο άνθρωπο που έχει σακχαρώδη διαβήτη.  Επομένως, υπάρχει εξατομίκευση και κάθε ένας άνθρωπος έχει ένα στόχο να πετύχει για την "κακή" LDL χοληστερόλη. Αυτός ο στόχος εξαρτάται από το πόσο επιβαρυμένο είναι το ιστορικό του κάθε ατόμου.

Αν έχουμε έναν άνθρωπο που έχει υποστεί έμφραγμα, που έχει πάθει εγκεφαλικό, που έχει κάνει bypass, που έχει πολλούς παράγοντες κινδύνου, ο γιατρός του θα ορίσει χαμηλό στόχο για την "κακή" LDL χοληστερόλη που στην περίπτωση αυτή πρέπει να είναι κάτω από 55 mg/dL. Ένας άλλος άνθρωπος που έχει υπέρταση, μπορεί να καπνίζει ή να είναι σε μια "κρίσιμη" ηλικία, ο στόχος του πιθανά να είναι για την "κακή" LDL χοληστερόλη κάτω από 70 mg/dL. Οι πιο νέοι άνθρωποι που δεν έχουν άλλα προβλήματα, κάτω από 100 ή 115 mg/dL.

Επομένως πρέπει ο καθένας να ξέρει το στόχο του και να ξέρει τις τιμές της LDL χοληστερόλης. Το πώς θα φτάσει ο καθένας στον εξατομικευμένο στόχο του εξαρτάται από τη διαφορά μεταξύ των πραγματικών τιμών και της τιμής-στόχου και το πόσο κινδυνεύει με βάση τους παράγοντες κινδύνου από καρδιαγγειακό νόσημα.

Οι στατίνες μειώνουν τις καρδιοπάθειες προλαμβάνοντας συνολικά  την  αρνητική εξέλιξη της αρτηριοσκλήρυνσης.  Είναι πιθανό να εμφανιστεί καρδιακή προσβολή χωρίς ιδιαίτερα  αυξημένη χοληστερίνη αίματοςΟι αρτηριοσκληρωτικές πλάκες μπορούν να αναπτυχθούν ακόμα και όταν τα επίπεδα χοληστερίνης είναι χαμηλά.

Άρα, οι στατίνες πρέπει  να χρησιμοποιηθούν σε άτομα με αυξημένο κίνδυνο ή με αρτηριοσκλήρυνση ακόμα και εάν δεν έχουν αυξημένα επίπεδα χοληστερίνης.

 

Ποιες είναι οι παρενέργειες των στατινών;

Όπως όλα τα φαρμακευτικά σκευάσματα έτσι και οι στατίνες μπορεί  να εμφανίσουν  παρενέργειες. Αν και οι περισσότεροι που τις  λαμβάνουν έχουν ήπιες ή καθόλου παρενέργειες,  κάποιοι  αναφέρουν πονοκέφαλο, νυγμώδη άλγη, κοιλιακό άλγος, φουσκώματα, διάρροια, ναυτία και εξάνθημα. Σπάνια, οι ασθενείς εμφανίζουν μια σοβαρή μορφή μυϊκής φλεγμονής. Οι στατίνες επίσης  μπορεί να αυξάνουν τον κίνδυνο καταρράκτη.

Οι μόνες δυο μείζονες παρενέργειες – αμφότερες σχετικά σπάνιες- είναι:

  • ηπατική δυσλειτουργία  και
  • μια μορφή μυοπάθειας που καλείται ραβδομυόλυση.

Στατίνες και ηπατική δυσλειτουργία

Οι στατίνες μπορεί να προκαλέσουν αύξηση των ηπατικών ενζύμων (τρανσαμινασών). Εάν αυτή είναι ήπια, οι περισσότεροι ασθενείς μπορούν να συνεχίσουν την αγωγή τους. Όμως, εάν η αύξηση είναι σοβαρή, ο ασθενής πρέπει να διακόψει, αλλιώς υπάρχει σοβαρός κίνδυνος τελικά μόνιμης ηπατικής βλάβης.

Οι ασθενείς με στατίνες πρέπει να κάνουν αιματολογικές εξετάσεις 6 εβδομάδες μετά την έναρξη ώστε να ελεγχθεί η ηπατική τους λειτουργία. Μετά, πρέπει ετησίως να κάνουν αιματολογικές εξετάσεις εάν δεν ανιχνευθούν ηπατικά προβλήματα.

Άτομα με ενεργό ηπατική νόσο δεν πρέπει να λαμβάνουν στατίνες. Εάν κατά την διάρκεια λήψης στατινών εμφανιστεί ηπατική νόσος, η χρήση τους πρέπει να διακόπτεται.

Στατίνες και μυϊκά προβλήματα

Οι στατίνες μπορεί να προκαλέσουν μυοπάθεια – φλεγμονή των μυών. Ο ασθενής νοιώθει μυϊκό πόνο και ευαισθησία. Όσο υψηλότερη η δοσολογία της στατίνης, τόσο πιθανότερο είναι να εμφανίσει ο ασθενής αυτούς τους πόνους.

Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να εμφανισθεί ραβδομυόλυση - οι μυς διασπώνται και απελευθερώνουν μυοσφαιρίνη στην κυκλοφορία. Η μυοσφαιρίνη μπορεί να βλάψει τους νεφρούς.

Η ραβδομυόλυση συνήθως ξεκινά σαν μυϊκό άλγος και μπορεί να επιδεινωθεί σε σημείο απώλειας μυϊκών κυττάρων. Είναι συχνότερη σε περιπτώσεις όπου οι στατίνες λαμβάνονται σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα που ενέχουν κίνδυνο ραβδομυόλυσης ή φάρμακα που αυξάνουν την συγκέντρωση των επιπέδων των στατινών στο αίμα. Κάθε ασθενής που λαμβάνει στατίνες και εμφανίζει μυϊκούς πόνους πρέπει να ενημερώνει τον ιατρό του.

Γενικά συνιστάται  τα άτομα που λαμβάνουν στατίνες να μην τις συνδυάζουν με φάρμακα όπως αναστολείς πρωτεάσης (αγωγή για AIDS), ερυθρομυκίνη, ιτρακοναζόλη, κλαριθρομυκίνη, διλτιαζέμη, βεραπαμίλη ή φιμπράτες (φάρμακα που μειώνουν τα επίπεδα LDL).

 

Έγκυες και θηλάζουσες γυναίκες ή αυτές που σκοπεύουν να μείνουν έγκυες δεν πρέπει να λαμβάνουν στατίνες.

Έχει αναφερθεί, τέλος, ότι η  χορήγηση στατινών έχει σχετισθεί με την εμφάνιση ανοϊκών διαταραχών. Σε αναδρομική μελέτη που έχει διενεργηθεί , αξιολογήθηκε η επίδραση διαφόρων στατινών στην εμφάνιση νόσου Alzheimer. Σε σύνολο 465.085 συμμετεχόντων ηλικίας 60-95 ετών καταγράφηκαν 7.669 περιστατικά νόσου Alzheimer σε παρακολούθηση 18ετίας.

Συγκριτικά με τις συνθετικές τύπου 2 στατίνες (ατορβαστατίνη, φλουβαστατίνη, ροσουβαστατίνη, πιταβαστατίνη) οι στατίνες τύπου 1 που είναι προϊόντα μυκήτων (λοβαστατίνη, πραβαστατίνη, σιμβαστατίνη) εμφάνιζαν κατά 9% μεγαλύτερο κίνδυνο για ανάπτυξη νόσου Alzheimer. Επιπλέον, σε ανάλυση ανάλογα με τις ιδιότητες των στατινών, φάνηκε ότι οι λιπόφιλες στατίνες (ατορβαστατίνη, φλουβαστατίνη, σιμβαστατίνη) που διαπερνούν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό εμφάνιζαν μεγαλύτερο κίνδυνο από τις υδρόφιλες (αναλογία κινδύνου 1,18, 95% ΔΕ 1,09 – 1,27). Στην παρούσα ανάλυση δεν φάνηκε διαφορά ανάλογα με την ισχύ της υπολιπιδαιμικής θεραπείας με στατίνες.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι η χορήγηση λιπόφιλων στατινών και συνθετικών στατινών προϊόντων μυκήτων δεν σχετίζεται με μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης νόσου Alzheimer και προτείνουν περαιτέρω μελέτη της νευροπροστατευτικής δράσης των στατινών ανάλογα με τα επιμέρους τους χαρακτηριστικά.

 

Τι είναι η μαγιά κόκκινου ρυζιού

Η μαγιά κόκκινου ρυζιού αποτελεί ένα παραδοσιακό Κινέζικο τρόφιμο και φαρμακευτική ουσία που χρησιμοποιείται εδώ και πολλούς αιώνες. Παρασκευάζεται από τη ζύμωση της ζύμης Monascus purpureus, η οποία βρίσκεται στο κόκκινο ρύζι.

Η κύρια δράση της μαγιάς κόκκινου ρυζιού, οφείλεται σε μια ομάδα ουσιών που περιέχει που ονομάζονται μονακολίνες (monacolins). Συγκεκριμένα η μονακολίνη K αποτελεί ουσία η οποία έχει πανομοιότυπη χημική δομή με το κοινό αντιχοληστερινικό φάρμακο λοβαστατίνη (lovastatin), μια κατηγορία φαρμάκων που ανήκουν στην ευρύτερη οικογένεια των στατινών.

Με βάση την παραπάνω ιδιότητα, τα τελευταία χρόνια κυκλοφορούν πολλά συμπληρώματα με μαγιά κόκκινου ρυζιού.

Τρόπος δράσης

Τα συμπληρώματα που περιέχουν μονακολίνη K, χρησιμοποιούνται  για τη μείωση της ολικής χοληστερόλης καθώς και της κακής χοληστερόλης (LDL). Ο τρόπος που δρά η μαγιά κόκκινου ρυζιού έγκειται στη μείωση της ενδογενούς παραγωγής χοληστερόλης στο συκώτι. Συγκεκριμένα έχει φανεί πως συμπληρώματα διατροφής που περιέχουν μονακολίνη Κ, μπορούν και μειώνουν κατά 10-33% τα επίπεδα της LDL χοληστερόλης, δράση που είναι πολύ μικρότερη από αυτή των κοινών αντιλιπιδαιμικών φαρμάκων.

Ωστόσο, μετά από χημική ανάλυση της μαγιάς κόκκινου ρυζιού, βρέθηκε πως επιπλέον της μονακολίνης Κ, υπάρχει πληθώρα άλλων ουσιών που ενδέχεται να βοηθούν στη μείωση των επιπέδων της χοληστερίνης, όπως είναι οι ισοφλαβόνες, τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα και οι φυτοστερόλες.

 

Τελικά οι στατίνες είναι καλές ή κακές;

Συμπερασματικά οι περισσότερες μελέτες συμφωνούν ότι τα οφέλη των στατινών, εάν χορηγηθούν σωστά στους κατάλληλους ασθενείς, μακράν υπερέχουν τον κινδύνων.